Jeszcze dwa lata temu wydawało się, że uwolnienie rynku gazu jest niezwykle odległą perspektywą. Wszystko jednak wskazuje na to, że uruchomienie rynku to dość bliska przyszłość. A zmiany będą fundamentalne...

Dlaczego jednak w ogóle uwalniać rynek gazu? Po pierwsze z pewnością spowodowałoby to pojawienie się na rynku nowych graczy, którzy nie są zainteresowani wejściem w biznes poddany silnej regulacji. To miałoby ogromny wpływ na kształtowanie się cen (co nie musiałoby jednak oznaczać ich spadku) oraz na poziom jakości usług i większą dbałość o klienta. Ci mogliby bowiem z dużą łatwością zmieniać dostawców.

Przyspieszenie procesu liberalizacji rynku gazu w Polsce nie jest niczyją zachcianką. W 2015 roku w Unii Europejskiej rozpoczyna funkcjonowanie jednolity rynek gazu. Jako członek UE musimy do tego rynku przystąpić i podporządkować się obowiązującym na nim regułom i zasadom.

Klucz w taryfach

Praktycznie wszyscy rozmówcy z branży są przekonani, że jedną z podstawowych barier utrudniających, a nawet wręcz uniemożliwiających powstanie rynku są taryfy. W praktyce bowiem wykluczają one konkurencję cenową.

- Rynek polega na tym, że cena jest swobodnie kształtowana przez popyt i podaż. W Polsce tak nie jest. Mamy sztywne ceny, rzadko zmieniane w ciągu roku - mówi Jacek Kwiatkowski, przedstawiciel w Polsce niemieckiej spółki Verbundnetz Gas. - Wyobraźmy sobie sytuację, że sprzedający musi przed każdą transakcją otrzymać taryfę na wynegocjowany kontrakt; to z oczywistych względów niemożliwe. Rynku w ten sposób nie da się uruchomić.

Wtóruje mu Bogdan Pilch, wiceprezes GDF Suez Energia Polska.

- W moim odczuciu, kluczowym problemem jest deregulacja cen gazu. Zmiany podmiotowe to zbyt mało - jeżeli nie uporządkujemy cen gazu, to tego rynku nie będzie.

Według Bernarda Rudkowskiego, prezesa G.EN. Gaz Energia, największego niezależnego dostawcy gazu, jedną z kluczowych kwestii są ceny.

- Jednym z kilku warunków powstania wolnego rynku gazu w Polsce jest oczywiście zlikwidowanie administracyjnej kontroli cen gazu. Wydaje się, iż jest to warunek najłatwiejszy do spełnienia. Prezes URE już zadeklarował możliwość uwolnienia cen gazu na rynku hurtowym w trzecim lub czwartym kwartale 2012 roku - mówi prezes Rudkowski. Za zlikwidowaniem taryf są zarówno dostawcy gazu, jak i odbiorcy surowca.

Jednak z góry należy się spodziewać, że do uwolnienia cen dla drobnych odbiorców gazu nie dojdzie od razu - a takich konsumentów gazu jest aż 4 mln (z ogólnej liczby 6,5 mln).