PARTNER PORTALU partner portalu wnp.pl
Menu

wnp.pl - portal gospodarczy

Szukaj

Europejska wiosna na rynku gazu

Autor: Dr Mariusz Swora, adwokat
31-10-2012 08:37

Wszystko wskazuje na to, że przychodzi nam obserwować koniec pewnej epoki na rynku gazu ziemnego. Jednym z jej okrętów flagowych w kontynentalnej Europie były kontrakty długoterminowe z retroaktywnym sposobem ustalania cen surowca w oparciu o ceny ropy naftowej lub produktów ropopochodnych, klauzulami „bierz lub płać”, ograniczeniami dotyczącymi wykorzystania i odsprzedaży surowca.

Ten model zmienia się wraz ze zmianami na światowych rynkach gazu, zwiększeniem wydobycia gazu łupkowego, rozwojem rynku LNG, nowymi inwestycjami dywersyfikacyjnymi oraz liberalizacją unijnego rynku. Zmiany te póki co widać bardziej na Zachodzie Europy, gdzie Komisja Europejska rozpoczęła działania na rzecz dynamizacji procesów rynkowych na rynku gazu jeszcze w ramach dochodzenia sektorowego (lata 2005 – 2007), poprzedzającego trzeci pakiet liberalizacyjny. Dochodzeniu Komisji towarzyszyło szereg decyzji, w których - stając pod zarzutem naruszenia pozycji dominującej - duże zachodnioeuropejskie przedsiębiorstwa energetyczne zobowiązywały się przed Komisją (w drodze tzw. commitment decisions) do podjęcia rozmaitych działań mających na celu ograniczenie ich siły rynkowej.
Zobowiązania te dotyczyły zmiany relacji umownych z odbiorcami, zapewnienia dostępu do infrastruktury oraz co interesujące – strategicznego niedoinwestowania w infrastrukturę. W ich ramach przedsiębiorstwa miały podjąć działania dotyczące uwolnienia określonych wolumenów gazu ziemnego i energii elektrycznej z kontraktów długoterminowych, które miały zostać poddane konkurencyjnej grze rynkowej. W ten sposób uwolniono np. 70% gazu ziemnego sprzedawanego belgijskim odbiorcom przemysłowym przez Distrigas. W innych sprawach, przedsiębiorstwa energetyczne (np. ENI, Svenska Kraftnät, E.ON, RWE) zobowiązywały się do sprzedaży określonych elementów infrastruktury, czy też do ograniczania rezerwacji zdolności przesyłowych interkonektorów. Całości dopełniły dyrektywy i rozporządzenia trzeciego pakietu liberalizacyjnego, wprowadzając nowe zasady dotyczące rozdzielenia (wprowadzając m.in. możliwość wydzielenia właścicielskiego operatorów), wzmacniając rolę regulatorów oraz powołując do życia Agencję ds. Współpracy Organów Regulacji Energetyki.

Nie wszystkie z opisanych zmian zostały skonsumowane, bo szereg państw europejskich, w tym Polska, nie implementowało jeszcze choćby przepisów trzeciego pakietu. Są już jednak przykłady twórczego wykorzystania nowych regulacji oraz zdecydowanych dalszych działań Komisji Europejskiej w zakresie ochrony konkurencji. I tak, Litwa i Estonia postanowiły wbrew Gazpromowi o wydzieleniu właścicielskim sieci przesyłowych. A jeżeli już o wschodnim dostawcy mowa, to zdarzyła się rzecz niecodzienna – Komisja Europejska wszczęła formalne dochodzenie w sprawie możliwości nadużycia pozycji dominującej na rynku państw Europy Środkowej i Wschodniej. Dodając do tego renegocjację kontraktów przez europejskie spółki obrotu, sprawy przed arbitrażem w Sztokholmie, nowe żądania kontrahentów Gazpromu dotyczące wycofania z kontraktów klauzuli „bierz lub płać”, mamy sytuację, która może znacząco zmienić relację na rynku dostaw błękitnego paliwa z kierunku wschodniego. Póki co jest to ok. 30% dostaw gazu do UE.

KOMENTARZE (0)

Artykuł nie posiada jeszcze komentarzy! Twój może być pierwszy. Wypowiedz się!



SUBSKRYBUJ WNP.PL

NEWSLETTER

Najważniejsze informacje portalu wnp.pl prosto do Twojej skrzynki pocztowej

Wnp.pl: polub nas na Facebooku


Wnp.pl: dołącz do nas na Google+


43 956 ofert w bazie

POLECANE OFERTY

966 189 ofert w bazie

POLECANE OFERTY

5 763 ofert w bazie

2 782 331 ofert w bazie


397 663 ofert w bazie

GORĄCE KOMUNIKATY

Wyszukiwanie zaawansowane
  • parking
  • bankiet
  • catering
  • spa
  • klub
  • usługi
  • rekreacja
  • restauracja
467 ofert w bazie

PARTNER

  • partner serwisu

POLECAMY W SERWISACH GRUPY PTWP